Katwijk 1940 - 1945, van dag tot dag.
D. en P. Harff

ISBN 90-80644984

Inhoud
Boekhandels
Uitreiking 1ste exemplaar

Inhoud:

Het boek “Katwijk 1940 – 1945, van dag tot dag” begint met een beschrijving over de opkomst van het nationaal-socialisme in de periode tussen de twee wereldoorlogen. Deze periode werd gekenmerkt door een economische crisis en hoge werkloosheid. Duitsland was, door verplichte betalingen in verband met de eerste wereldoorlog, nog harder getroffen door de economische crisis, wat er daar toe leidde dat de nationaal-socialisten de macht in handen kregen. In korte tijd werd het land weer een militaire grootmacht. Gebieden die eerder afgestaan moesten worden, werden terug bij het land gevoegd. Oostenrijk werd vreedzaam bij Duitsland gevoegd, Polen ging minder vreedzaam.

Al bij al was er een enorme militaire spanning ontstaan die in Nederland in augustus 1939 er toe leidde dat een algemene mobilisatie werd afgekondigd. Diverse verdedigingslinies werden bemand en extra versterkt. Bunkers die gedurende de Eerste Wereldoorlog in de kuststrook waren gebouwd werden weer in gebruik genomen en nieuwe bunkers werden bijgebouwd. Ook werden evacuatieplannen gemaakt voor gemeentes die in een frontlinie konden komen te liggen. Zo was er een plan om de inwoners van de gemeente Hilversum naar de omgeving van Noordwijk te brengen als er bij Hilversum gevochten zou worden. Katwijk moest volgens het plan 14300 evacués opnemen. Toen de oorlog uitbrak bleek dat er bij Hilversum niet gevochten werd. Bij Katwijk echter wel. Daar waren parachutisten geland en werd zwaar om het vliegveld gevochten.

15 mei was bij Katwijk de rust weer terug gekeerd. Het Nederlandse leger had gecapituleerd. Een dag na de capitulatie speelde er al een Duits militair orkestje op de boulevard tegenover hotel de Zwaan. Het was een eerste poging de bevolking gunstig te stemmen. Een maand later werden Katwijkse kinderen uitgenodigd om naar Oostenrijk te gaan om daar aan te sterken. Zo’n twintig kinderen maakte van de uitnodiging van Gauleiter Eigruber gebruik en verbleven enkele maanden in Oostenrijk. Dezelfde Gauleiter haalde later gehandicapte kinderen uit Duitsland naar de kindertehuizen in zijn district, om ze daar om het leven te laten brengen.

Ondanks de pogingen de bevolking gunstig te stemmen bleef deze grotendeels afstand houden van de Duitsers. Begin 1941 begon de stemming om te slaan en werd deze meer vijandelijk. De Duitse soldaten begonnen zich te vervelen en uit dronkenschap en verveling werden regelmatig Katwijkers door Duitse soldaten in elkaar geslagen en geschopt.

Op 14 augustus 1941 werd de laatste gemeenteraadvergadering gehouden. De burgemeester bleef op zijn post maar moest doen wat de Duitsers hem opdroegen.

Toen op 31 augustus 1941 koningin Wilhelmina jarig was, werden door de mensen oranje bloemen voor de ramen geplaatst. In opdracht van de Duitsers moest de politie zorgen dat ze weer weggehaald werden. Vrouwen gingen als stil protest met uit guldens en rijksdaalders uitgezaagde koninginnekopjes als sieraad lopen. Er verschenen de letters V, van Victory en W, van Wilhemina op de muren in Katwijk.

De Duitse oorlogsmachine had steeds meer soldaten nodig en toen de fabrieksarbeiders in Duitsland naar het front werden gestuurd moesten hun plaatsen onder andere in worden genomen door buitenlanders. Eind 1941 werden jonge werkloze mannen gedwongen in Duitsland te gaan werken met het dreigement anders de uitkering te verliezen. Later in de oorlog, in 1944 waren zoveel arbeiders nodig dat alle misbare mannen in Duitsland moesten gaan werken. Op wie weigerde zou worden geschoten.

10 mei 1942 bleek dat er enkele losliggende narcissen en tulpen die door leden van de Jeugdstorm in de ochtend van 9 mei op de Duitse en Nederlandse graven waren gelegd van de Duitse graven waren verdwenen. De burgemeester en hoofdcommissaris van de politie werden hierop naar Den Haag gestuurd om verantwoording af te leggen. Ze kwamen eerst in de strafgevangenis van Scheveningen en later in Kamp Amersfoort terecht. In juli bleek dat een Duitser nog op 9 mei 's middags aan een tuinbedrijf opdracht had gegeven de Duitse graven vóór 10 mei op te knappen, waarop de bloemen door een tuinman van de Duitse graven waren weggehaald. De burgemeester en hoofdinspecteur van politie werden op 4 augustus vrijgelaten.

In 1942 werd een begin gemaakt met de bouw van verdedigingswerken in de kuststrook bij Katwijk. Bij bijvoorbeeld havens waren al verdedigingswerken, maar in 1942 werd begonnen de hele kustlijn om te bouwen tot een frontlinie. Dit had tot gevolg dat de Boulevard ontruimd werd. In 1943 werd een hele strook met woningen langs de kust ontruimd en eind 1943 afgebroken. De stenen van de gesloopte huizen werden gebruikt voor de bouw van nieuwe verdedigingswerken. De oorlog verliep gedurende 1943 niet goed voor de Duitsers. Om te voorkomen dat de bevolking door de Engelse radio te veel informatie kreeg moest iedereen vanaf 13 mei 1943 z’n radio inleveren.

Op 18 februari ontsnapte Katwijk aan de benoeming van een N.S.B. burgemeester. Door een persoonlijk ingrijpen van de leider van de N.S.B., Mussert, ging deze benoeming niet door.

Op 8 april 1944 overviel het verzet het distributiekantoor van Katwijk. De overval mislukte en één van de overvallers werd door een politieagent doodgeschoten. Begin 1945 was er een groot tekort aan voedsel ontstaan. Het Internationale Rode Kruis heeft vanaf 7 maart tot het eind van de oorlog negen voedselverstrekkingen mogelijk gemaakt. Vanaf 29 april 1945 waren er een aantal voedseldroppings op vliegveld Valkenburg.

Nog op 14 april stuurden de Duitsers vanuit IJmuiden minionderzeeërs naar het zuiden om geallieerde schepen naar de kelder te sturen. Eén van de onderzeeërs kwam in de problemen en dreef stuurloos met de stroom mee naar het noorden terug en spoelde op 24 april op het strand van Katwijk aan.

Op 5 mei capituleerden de Duitsers. NSB’ers werden opgepakt en gevangen gezet. De Duitse troepen werden afgevoerd.

De wederopbouw van de kuststrook liet jaren op zich wachten en begon pas in 1952.

Het boek “Katwijk 1940 – 1945, van dag tot dag” beschrijft gebeurtenissen, groot en klein. In ruim 500 pagina’s wordt aan de hand van talloze documenten, van dag tot dag, het verhaal verteld van een kustgemeente die de oorlog zo goed en kwaad als het ging en zwaar gehavend wist te doorstaan.

Het boek met een afmeting van ongeveer 17 cm bij 24 cm,
bevat 552 pagina's met veel documenten.
ISBN 90-80644984
Prijs: euro 24,95


Verdedigingstoren op vliegveld Valkenburg.


Mensen die illegaal het "Sperrgebiet" betreden worden neergeschoten...


Afbraakgebied bij de Oude Kerk.


Uitreiking van Zweeds brood begon op 7 maart 1945.

.
.
.
.
.
.

Het boek is uitverkocht

.
.
.
.
.
.
.

Uitreiking eerste exemplaar van het boek
Op 30 oktober 2009 werd het eerste exemplaar van het boek uitgereikt aan
de heer drs. J. Wienen, burgemeester van de gemeente Katwijk. Voor
belangstellenden en de pers hielden de auteurs een korte voordracht over de
inhoud van het boek, het verrichte onderzoek en de geschiedkundige waarde van het boek.


Van links naar rechts: burgemeester drs. J. Wienen, auteur P. Harff
en auteur D. Harff.